corn.jpg

   
   

انواع نژادهای مرغ

چاپ

altدر دهه اخیر روشهای پیشرفته ایی باعث بهبود قابل توجهی در کیفیت و اصلاح نژادها شده است . بدلیل رشد و توسعه قوی اطلاعات با استفاده از سیستمهای پردازش اطلاعات ، امکان عملی کردن تئوری انتخاب ژنتیکی بصورت سیستماتیک بوجود آمده است
این تکنیکهای جدید از مدتها قبل کاربرد داشته و بنابراین طیف وسیعی از دانش و تجربه را در پی خواهد داشت . گروه هایی از متخصصین بسیار متبحر نیز بهره گیری از آخرین نتایج پژوهشی را تضمین میکنند . به این ترتیب نیازهای متغیر بازار را بسرعت بطور موثر پاسخگو خواهند بود
در این مقاله سعی شده است که خصوصیات و ویژگیهای چهار گونه از نژادهای لهمن را مورد بررسی قرار دهیم . بایستی به این نکته توجه کرد که این شرکت ، نژادهای دیگری را در سال اخیر میلادی به بازار عرضه کرده است که

خصوصیاتی مطمئنا بهتر ، از نژادهای بررسی شده در این مقاله را دارند .در مقالات بعدی به نژادهای جدید لوهمن نیز خواهیم پرداخت
 
Lohman Brown Classic
این نژاد در سن ۱۴۰ تا ۱۵۰ روزگی به پنجاه درصد تولید میرسد . پیک تولید این نژاد بین ۹۲ تا ۹۴ درصد میباشد . هر قطعه مرغ این نژاد ظرف مدت دوازده ماه بین ۲۹۵ تا ۳۰۵ تخم مرغ تولید میکند و در ظرف مدت چهارده ماه نیز ۳۳۵ تا ۳۴۵ تخم مرغ تولید میکنند .
بطور کلی ظرف مدت دوازده ماه هر قطعه مرغ این نژاد بین ۱۸٫۸ تا ۱۹٫۸ کیلوگرم تخمگذاری میکند . همچنین ظرف مدت چهارده ماه نیز هر قطعه مرغ بین ۲۱٫۴ تا ۲۲٫۴ کیلوگرم تخمگذاری دارند
وزن هر تخم مرغ تولیدی تا سن دوازده ماهگی این نژاد بین ۶۳٫۵ تا ۶۴٫۵ گرم میباشد . این رقم در سن چهارده ماهگی زندگی به ۶۴ تا ۶۵ گرم میرسد
پوسته تخم مرغ این نژاد قهوه ایی رنگ میباشد . استحکام پوسته این نژاد برابر با ۳۵ نیوتون میباشد
میزان دان و غذای مورد نیاز این نژاد ، بین هفته اول تا هفته بیستم زندگی بین ۷٫۴ تا ۷٫۸ کیلوگرم میباشد . ضریب تبدیل غذای این نژاد ۲٫۱ تا ۲٫۲ کیلوگرم میباشد
و اما وزن بدن این نژاد لوهمن در پایان هفته بیستم زندگی ۱٫۶ تا ۱٫۷ کیلوگرم میباشد . وزن این نژاد در پایان دوره تولید بین ۱٫۹ تا ۲٫۱ کیلوگرم میباشد
توانایی زنده ماندن این نژاد در طول دوره پرورش ۹۷ تا ۹۸ درصد و در طول دوره تخمگذاری ۹۴ تا ۹۶ درصد است
 
Lohman Silver
این نژاد در سن ۱۴۰ تا ۱۵۰ روزگی به پنجاه درصد تولید میرسد . پیک تولید این نژاد بین ۹۱ تا ۹۳ درصد میباشد . هر قطعه مرغ این نژاد ظرف مدت دوازده ماه بین ۲۹۵ تا ۳۰۵ تخم مرغ تولید میکند و در ظرف مدت چهارده ماه نیز ۳۳۰ تا ۳۴۰ تخم مرغ تولید میکنند
بطور کلی ظرف مدت دوازده ماه هر قطعه مرغ این نژاد بین ۱۸ تا ۱۹ کیلوگرم تخمگذاری میکند . همچنین ظرف مدت چهارده ماه نیز هر قطعه مرغ بین ۱۹٫۵ تا ۲۱٫۵ کیلوگرم تخمگذاری دارند
وزن هر تخم مرغ تولیدی تا سن دوازده ماهگی این نژاد بین ۶۱٫۵ تا ۶۲٫۵ گرم میباشد . این رقم در سن چهارده ماهگی زندگی به ۶۲ تا ۶۳ گرم میرسد
پوسته تخم مرغ این نژاد قهوه ایی یکدست میباشد . استحکام پوسته این نژاد برابر با ۳۵ نیوتون میباشد
میزان دان و غذای مورد نیاز این نژاد ، بین هفته اول تا هفته بیستم زندگی بین ۷٫۶ تا ۷٫۹ کیلوگرم میباشد . ضریب تبدیل غذای این نژاد ۲٫۱۵ تا ۲٫۲۵ کیلوگرم میباشد
و اما وزن بدن این نژاد لوهمن در پایان هفته بیستم زندگی ۱٫۷ تا ۱٫۸ کیلوگرم میباشد . وزن این نژاد در پایان دوره تولید بین ۲٫۱ تا ۲٫۳ کیلوگرم میباشد
توانایی زنده ماندن این نژاد در طول دوره پرورش ۹۷ تا ۹۸ درصد و در طول دوره تخمگذاری ۹۴ تا ۹۶ درصد است
 
Lohman Tradition
این نژاد در سن ۱۴۰ تا ۱۵۰ روزگی به پنجاه درصد تولید میرسد . پیک تولید این نژاد بین ۹۰ تا ۹۲ درصد میباشد . هر قطعه مرغ این نژاد ظرف مدت دوازده ماه بین ۲۹۰ تا ۳۰۰ تخم مرغ تولید میکند و در ظرف مدت چهارده ماه نیز ۳۲۰ تا ۳۳۰ تخم مرغ تولید میکنند
بطور کلی ظرف مدت دوازده ماه هر قطعه مرغ این نژاد بین ۱۸٫۵ تا ۲۰ کیلوگرم تخمگذاری میکند . همچنین ظرف مدت چهارده ماه نیز هر قطعه مرغ بین ۲۰٫۵ تا ۲۲ کیلوگرم تخمگذاری دارند
وزن هر تخم مرغ تولیدی تا سن دوازده ماهگی این نژاد بین ۶۵ تا ۶۶ گرم میباشد . این رقم در سن چهارده ماهگی زندگی به ۶۵٫۵ تا ۶۶٫۵ گرم میرسد
پوسته تخم مرغ این نژاد قهوه ایی یکدست میباشد . استحکام پوسته این نژاد نیز کمتر از ۳۵ نیوتون میباشد
میزان دان و غذای مورد نیاز این نژاد ، بین هفته اول تا هفته بیستم زندگی بین ۷٫۵ تا ۷٫۹ کیلوگرم میباشد . ضریب تبدیل غذای این نژاد ۲ تا ۲٫۲ کیلوگرم میباشد
و اما وزن بدن این نژاد لوهمن در پایان هفته بیستم زندگی بین ۱٫۶ تا ۱٫۷ کیلوگرم میباشد . وزن این نژاد در پایان دوره تولید بین ۲ تا ۲٫۲ کیلوگرم میباشد
توانایی زنده ماندن این نژاد در طول دوره پرورش ۹۷ تا ۹۸ درصد و در طول دوره تخمگذاری ۹۴ تا ۹۶ درصد است
 
Lohman LLS Classic
این نژاد در سن ۱۴۵ تا ۱۵۰ روزگی به پنجاه درصد تولید میرسد . پیک تولید این نژاد بین ۹۲ تا ۹۵ درصد میباشد . هر قطعه مرغ این نژاد ظرف مدت دوازده ماه بین ۳۰۵ تا ۳۱۵ تخم مرغ تولید میکند و در ظرف مدت چهارده ماه نیز ۳۴۵ تا ۳۵۵ تخم مرغ تولید میکنند
بطور کلی ظرف مدت دوازده ماه هر قطعه مرغ این نژاد بین ۱۹ تا ۲۰ کیلوگرم تخمگذاری میکند . همچنین ظرف مدت چهارده ماه نیز هر قطعه مرغ بین ۲۱٫۵ تا ۲۲٫۵ کیلوگرم تخمگذاری دارند
وزن هر تخم مرغ تولیدی تا سن دوازده ماهگی این نژاد بین ۶۲ تا ۶۳ گرم میباشد . این رقم در سن چهارده ماهگی زندگی به ۶۲٫۵ تا ۶۳٫۵ گرم میرسد
پوسته تخم مرغ این نژاد سفید براق میباشد . استحکام پوسته این نژاد نیز کمتر از ۴۰ نیوتون میباشد
میزان دان و غذای مورد نیاز این نژاد ، بین هفته اول تا هفته بیستم زندگی بین ۷ تا ۷٫۵ کیلوگرم میباشد . ضریب تبدیل غذای این نژاد ۲ تا ۲٫۵ کیلوگرم میباشد
و اما وزن بدن این نژاد لوهمن در پایان هفته بیستم زندگی بین ۱٫۳ تا ۱٫۴ کیلوگرم میباشد . وزن این نژاد در پایان دوره تولید بین ۱٫۷ تا ۱٫۹ کیلوگرم میباشد
توانایی زنده ماندن این نژاد در طول دوره پرورش ۹۷ تا ۹۸ درصد و در طول دوره تخمگذاری ۹۴ تا ۹۶ درصد است
امید است که مطالب ذکر شده مورد استفاده شما دوستان قرار بگیرد . در مقالات بعدی به نژاد لوهمن لایت که اخیرا به ایران وارد شده است و از نظر خصوصیات در سطح بالاتری از این نژاد قرار دارد خواهیم پرداخت
 
دسته مرغ های آمریکائی
نژادهای موجود در امریکا پرورش داده شده و بعدا به سایر کشورها برده شده است .تعدادی نژاداستاندارد شده در این دسته قراردارد که ۴ نژاد آنها از نظر اقتصادی بسیار مهم اند
این نژادها از جفتگیری نژادهای کوچک مدیترانه ای و نژادهای بزرگ آسیایی که از آسیا و مدیترانه به آمریکا برده شده است بوجود آمده اند و دارای مشخصات زیر هستند :از نظر اندازه حد متوسط نژادهای مدیترانه ای و آسیایی می باشند . بلوغ جنسی در آنها سریعتر از نژادهای سنگین است ولی به سرعت بلوغ جنسی در نژادهای مدیترانه ای نیست حس مادری در آنها زیاد است و پس از بلوغ به زودی چربی گرفته و چاق می شوند ساق پا بدون پر – پوست بدن و رنگ ساق پا زرد است (به جز نژاد جاوا جرسی که پوست آنها زرد ولی ساق پا سیاه میباشد )تمام این نژادها دارای لاله گوش قرمز رنگ هستند .پوسته تخم مرغ در همه نژادها بجز لامونا قهوه ای است و در نژاد لامونا پوسته سفید رنگ می باشد .از نظر بهره نژادهای این دسته برای گوشت و تخم مرغ هر دو مناسب می باشند .اخیرا بعضی نژادهای این دسته از نظر تولید جوجه کبابی مورد توجه فراوانی قرار گرفته اند.
 
جانتکلرChantecler
این اولین نژادی است که در کانادا پرورش یافت. پرورش دهندگان با هدف تولید پرنده ای قوی، آرام که بتواند با شرایط آب و هوایی کانادا سازگاری پیدا کند. آنها پرنده ای دو منظوره تولید نمودند که یک تخمگذار خوب زمستانی بود. تاج و کاکل به حداقل ممکن کوتاه شده تا در مواقع خطر بتواند از خود دفاع کند. این نژاد در سال ۱۹۱۸ عمومیت یافت
جانتکلرهای سفید مجموعه ای از آمیزش کورنیش تیره رنگ، تیهورن های سفید، ویندوت های سفید،Rhode Island Reds و راک های پلیموت سفید می باشد و همینطور گونه پارتریج نیز وجود دارد. وزن خروس ها ۵/۸ پوند و مرغ ها ۵/۶ پوند وزن دارند
 
دومینیک Dominques
با توجه به مطالب خوانده شده در کتاب ها اصلیت این نژاد یا فرانسوی است یا آمریکایی اما هیچ اطلاعات مستندی درباره اصلیت دومینیکوهای آمریکایی بدست نیامده است. این نژاد احتمالاً منتخبی از مرغ های خاکستری که در انگلیس نگهداری می شوند است. نوع نژادها با توجه به گونه های نژادها متغیر است، احتمالاً از نوع آزاتیک Asiatic و نژاد هامبورگ هستند
هدف: مرغ دومینیک دو منظوره است، وزن متوسط دارد و برای تولید گوشت و تخم مرغ مورد استفاده قرار می گیرد
 
نژاد نیوهمشایر New Hampshire
نژاد نیوهمشایر در طی سالها از آغاز سال ۱۹۱۵ از پیدایش نژاد Rhode Island Reds، اولین بار به نیوهمشایر از ایسلند rhode و ماساچوست جنوبی برده شد. هیچ رکوردی از نژاد خارجی که معرفی شده باشد ثبت نشده است و این نژاد در سالن ها و مزارع توسط مرغداران نیوهمشایر با انتخاب مداوم نژاد برای اولین بار که به بلوغ می رسند دارای پر در آوری سریع، بدن قوی و قدرتمندهستندو تخم مرغ های بزرگ با پوسته ای قهوه ای رنگ تولید می کنند.
هدف: دو منظوره (گوشت و تخم مرغ)، پوست زرد رنگ است و پوسته تخم مرغ ها قهوه ای رنگی است و اصل و مبدأ این نژاد آمریکا است.
 
پلیموت روکPlymouth Rock
نژاد پلیموت روک (Plymouth Rock) اولین بار در اولین نمایشگاه آمریکا، به معرض نمایش گذاشته شد (در بوستون ۱۸۲۹). معتقدند که اصلیت این پرنده ها و هویت آنها از دست رفته و اجداد این پرنده های حاضر Barred Plymouth Rock اولین بار در سال ۱۸۶۹ در ورسسترماساچوست (Worcester, Massachuesett) به نمایش درآمدند. این نوع مرغ مخلوطی از چند نژاد مرغ می باشد.
اولین و برجسته ترین آمیزش، آمیزش خروس دومینیکو با کوشین سیاه و یا مرغ جاوای سیاه است که خاستگاه اولیه آن پوتنام Putnam در کونکتیکات Connecticut می باشد.این نژاد در اولین استانداردهای آمریکایی طیور در سال ۱۸۷۴ پذیرفته شد. این نژاد همیشه به خاطر پرهای استثنایی و در هم محبوب بوده است . اگر از فاصله نزدیک به پرهای این مرغ نگاه کنید شاهد خواهید بود که انتهای همه پرها سیاه رنگ است. نژاد پلیموت روک نقره ای که خاستگاه آن نیویورک است از آمیزش برهمایی تیره رنگ و ویندوت نقره ای به وجود آمده است
هدف: پرفایده، دو منظوره (گوشت و تخم مرغ)، رنگ پوست زرد ، خاستگاه آمریکاو تخم مرغ های قهوه ای تولید می کند
 
ویندوت Wyandotte
ویندوت طوق نقره ای (Wyandotte) از اجداد گونه و خانواده ویندوت است که از نیویورک آمریکا منشاء گرفته است. ویندوت طوق طلایی از ویسکونسین منشاء گرفته است. آنها با جفت گیری مرغ های ویندوت طوق نقره ای یا آمیخته برد پارتریج کوشین قهوه ای، تولید شده اند
ویندوت های سیاه رنگ از نوع (Rhode Island Reds) روشنتر هستند، تأثیر در رنگ و گونه دارند. دو ویندوت طلایی و سفید را آمیزش می دهند و کوشین سفید – حنایی و ویندوت طلایی را بیشتر مورد استفاده قرار دهند. پارتریج ویندوت هم در شرق و هم در غرب آمریکا اصلیت یافته است.در زنجیره شرقی کوشین پارتریج و ویندوت طلایی آمیزش داده شده اند. و در زنجیره غربی کوشین پارتریج و کورنیش و ویندوت آمیزش داده می شوند. ویندوت های نقره ای از میکس شدن دو زنجیره بدست آمدند. یکی پارتریج ویندوت و دیگری برهمای تیره رنگ است. نوع دیگر، آمیزش ویندوت طوق نقره ای و نژاد هامبورگ نقره ای است.ویندوت های کلمبیایی نامشان برگرفته از نمایشگاه شیکاگو در سال ۱۸۹۳ است. این گونه با آمیزش ویندوت سفید و Barred Plymouth Rock بدست آمده است
هدف: ویندوت ها وزن متوسط دارند، هدف دو گانه گوشت و تخم مرغ را تأمین می کند و پوست زرد دارند
 
جرسی یا ژرسهjerseyblack gaint
جرسی جیانت ها در نوع استاندارد (آمریکا) در دو گونه سیاه و سفید دیده می شود. خروس ها باید ۱۳ پوند و مرغ ها ۱۰ پوند وزن داشته باشد. این نژاد در دهه ۱۸۸۰ در نیوجرسی، گسترش یافت. این نژاد آمیخته ای از جاوا،برهما و لانگشان است و رنگ پوست آن زرد است. هدف عمده پرورش دهندگان، پرورش خروس بزرگ برای کباب کردن در دنیای مدرن امروز به عنوان یک پرنده گوشتی، اگر چه یک پرنده کند رشد است و در نتیجه برای اهداف بازرگانی ارزشمند نیست
 
ردایلندRhode Island Red :
خاستگاه نژاد مرغ Rhode Island قرمز رنگ، معین می کند که این مرغ در قسمتی از نیوانگلستان مابین ناراگانست بی (Narragansett Bay) و بوزارد بی Buzzard’s Bay واقع گشته است.این نژاد به جهت اینکه آمیخته ای حاصل از آمیزش نژاد مالای گیم قرمز با لگهورن و آزیاتیک بومی می باشد،RedRhode Island نام گرفته است.این نژاد با توجه به اینکه در نتیجه آمیزش به کدام نژاد دیگر تولید شده است دارای انواع تاج از جمله نوع حنایی یا رز، تک شانه، تاج نخود سبز مانند و … می باشند.
این نژاد یک نژاد بسیار مهم برای برآورده ساختن اهداف گوشت و تخم مرغ است. این مرغ از عالی ترین تولید کنندگان تخم مرغ است.نوع سفید این نژاد نتیجه آمیزش کوشین، ویندوت سفید و لگهورن سفید تاج رزی است
هدف: مرغهای این نژاد اهداف عمومی پرورش ماکیان را پوشش می دهد. (گوشت و تخم مرغ) رنگ پوست آنها زرد است و پوسته تخم مرغها از قهوه ای روشن تا تیره متغیر است
 
توده های مرغ خانگی بومی ایران
پراکنش: واریته های گوناگون این نژاد را می توان به طور خالص در نواحی مختلف ایران به خصوص در تهران، خراسان و اردبیل یافت. تعداد کمی از این نژاد نیز در ناحیه لار، چابهار و کنارک وجود دارند. معمولاً خالص ترین نوع این نژاد در اردبیل پرورش داده می شود. در خراسان و به خصوص در نواحی مرزی تعدادی از این نژاد یافت می شود. (در افغانستان و در مجاورت مرز ایران نژادی با خصوصیت نژاد لاری پرورش داده می شود که به نژاد افغانی معروف است، ولی دلایل موجود نشان می دهد که نژاد افغانی نژاد مستقل نبوده و بلکه نوعی از لاری می باشد که در افغانستان پرورش داده می شود و از نژاد لاری سنگین تر است). خصوصیات ظاهری
شکل عمومی بدن نژاد لاری با تمام نژادهای دیگر متفاوت است و به طور کلی بدن بلند و کشیده، سینه پهن و عمیق و پرگوشت، گوشت سینه سفت و پر، پشت پهن و دارای شیب از جلو به عقب می باشد. بالها محکم و به بدن چسبیده و پرهای دم با زاویه ۴۵درجه بالاتر از امتداد پشت قرار گرفته است. ساق پا با زاویه ملایمی به ران متصل شده است و از این رو به طور کلی شکل ویژه ای به بدن این نژاد می دهد
رشد سر نسبت به بدن کوچک به نظر می رسد و فرم سر به اصطلاح ماری شکل می باشد. تاج اغلب در انواع اصیل توت فرنگی شکل و گردویی است. چشم ها درخشان، عقابی و نارنجی رنگ بوده و رشد تاج و ریش اغلب کم است. تاج در خروس ها، قرمز تیره و در مرغ ها قرمز معمولی و لاله گوش در تمام انواع این نژاد قرمز رنگ است. منقار کوتاه، بسیار محکم و زرد رنگ است و در بعضی انواع، لکه های قهوه ای رنگ در منقار بالایی وجود دارد. گردن نسبتاً بلند و استوانه ای و انتهای آن تقریباً در بدن فرو رفته است
قلم پا کلفت و بلند بوده و رنگ آن اغلب در واریته های اصیل زرد مایل به قهوه ای و در برخی انواع قهوه ای پررنگ وحتی تیره می باشد. پنجه ها پهن و دارای چهار انگشت است
 
انواع نژاد لاری
واریته های مختلفی از نژاد لاری در ایران مشخص شده است. شکل بدن در تمام این واریته ها تقریباً شبیه هم بوده و فقط از نظر رنگ پر و بال با هم فرق دارند. به طور کلی از نظر رنگ پر و بال واریته های مختلف نژاد لاری که در ران وجود دارد به شرح زیر می باشد
 
لاری قرمز
مهمترین و اصیل ترین واریته این نژاد را تشکیل می دهد. رنگ پر و بال خروس درخشنده و با درخشندگی زرد رنگ و لکه های سیاه در پر و بال و مخصوصاً در زیر شکم و بالهاست. پرهای دم در قاعده قرمز و در انتها سیاه است و به طورکلی رنگ مرغ ها روشن تر از رنگ خروس ها می باشد
 
لاری قهوه ای
منظره عمومی پرها قهوه ای و اغلب، رگه های سیاه در آنها دیده می شود و رنگ پرهای سینه سیاه تر از رنگ قسمت های دیگر بدن است. در این نوع معمولاً بر عکس نوع قبلی، رنگ خروس ها روشن تر از رنگ مرغ ها می باشد
 
لاری سفید و گل باقلایی
رنگ پرو بال در بعضی از انواع لاری ها سفید است. رنگ سفید به ندرت دیده می شود، چون اغلب دارای نوارها و لکه های سیاه، طوسی و زرد می باشد. این نوارها بیشتر در پرهای پشت، بالا، شانه و گردن وجود دارد.
واریته های مختلف از مرغ لاری علاوه بر موارد فوق الذکر وجود دارد که معروف ترین آنها عبارت است از لاری ابرش، لاری صابونی، لاری زیره ای و لاری سفید و سیاه.
 
خصوصیات تولیدی
مرغان نژاد لاری از نظر کلی جزو نژادهای سنگین می باشند. سرعت رشد و رویش پرها در بین افراد این گروه نژادی در ابتدا کند می باشد، ولی از سن سه ماهگی به بعد از سرعت رشد نسبی خوبی برخوردار می شوند
وزن مرغان بالغ یکساله حدود ۳ تا ۴ کیلوگرم و وزن خروس ها در همین سن ۴ تا ۵ کیلوگرم و بیشتر می باشد. در خروس های مسن، وزن گاهی به ۶ تا ۵/۶ کیلوگرم و بیشتر هم می رسد
- سن بلوغ جنسی و تخمگذاری اغلب در ۷ ماهگی (۲۷ تا ۲۸ هفتگی) بوده و تخمگذاری با تخم مرغ های ریز شروع می شود
- تولید تخم مرغ سالیانه بین ۶۰ تا ۸۰ عدد (حدود ۱۸درصد) با وزن متوسط هر تخم مرغ ۵۰گرم می باشد
- تخم مرغ به رنگ کرم تا قهوهای تیره و به شکل بیضی کشیده و با پوسته ای نسبتاً ضخیم است
ضریب تبدیل غذایی بسیار نامطلوب می باشد. به طوری که در مقابل حدود ۲۰ کیلوگرم غذای مصرفی ۱کیلوگرم تخم مرغ تولید می شود. گوشت و تخم مرغ آنها دارای طعمی مطلوب بوده ولی در سنین پایین از گوشت خوبی برخوردار نمی باشند
دفعات کرچی در این نژاد زیاد است و معمولاً در سال ۲ تا ۳ بار کرچی در بین این مرغان دیده می شود. (به طوری که بعد از تولید هر ۲۰ تا ۲۵ عدد تخم مرغ حالت کرچی پدیدار می شود

مرغان لاری معمولاً مادران خوبی نسبت به تخم مرغ های خوابانیده شده در زیر آنها و جوجه های خود نمی باشند

 

منبع: joojekeshi.com

افزودن نظر


کد امنیتی
تصویر جدید

جوملا فارسی توسعه و پشتیبانی توسط گروه نرم افزاری جوملا
حامی پروژه ملی جوملا فارسی شرکت نوید ایرانیان